Etki Yatırımı Hakkında Doğru Soruları Sormak

Okuma Süresi: 3 dk. Kategori: Etki Yatırımı Tarih: 3 Haziran 2020

Nasıl bir dünyada yaşamak istiyorsun?

Eşitsizliklerin giderek azaldığı, yenilenebilir doğal kaynaklarla bezeli, refahın eşit paylaşıldığı bir dünya. Zararın giderilmeye çalışıldığı değil, ölçülebilir faydanın elde edildiği bir dünya.

Çözüm nedir?

İnsana ve çevreye dair meselelerin devlet kurumları veya kar gütmeyen sivil toplum kuruluşları tarafından çözülmesini ne zamana kadar bekleyeceksin? Daha büyük, daha yapısal sorunların çözümünde devletin ve sivil toplum kuruluşları tarafından yapılan yatırımlar ne kadar sürdürülebilir olacak?

“Etki” kavramını hayatımızın merkezine alarak, her kesime anlatarak çözüme ulaşacak bir konu bu. Sektörler arasında ve kamuoyunda etki yatırımı kavramının anlaşılması gerek. Yatırımlara etki filtresini takarak bakabilmeyi öğrenmeliyiz artık. Devletin ve sosyal girişimde bulunan sivil toplum kuruluşlarının yetişemediği alanlarda ve seviyelerde özel sektörün mobilize edilmesi gerek.

Özel sektör nasıl bir etki yaratabilir?

Yatırım yapılırken o yatırımdan doğan zararın asgariye indirilmeye veya giderilmeye çalışılması yerine, yatırımın en başında ortaya konacak irade ile ölçülebilir fayda yaratılması hedeflenirse, özel sektör arzu edilen pozitif etkiyi yaratabilir. Özel sektörün bu kurguda katalizör olması çok önemli.

Kim kazanacak?

Serbest piyasa ekonomisi içinde şirketleri ve sermaye piyasalarını etki yatırımı sektörünün oyuncuları haline getirmek demek, devletin tek başına sağlamakta zorlandığı hizmetlerin ve yatırımların, kamu-özel sektör işbirliği ile sağlanması anlamına geliyor. İnsana ve çevreye dair hizmetlerin arzında hem devlet politikaları başarıya ulaşacak, hem özel sektör kazanacak, hem de birey.

Günümüzün karmaşık problemlerini hızlı ve etkili bir şekilde kim çözecek?

Girişimciliğin alamet-i farikası olan inovasyon, risk ve ölçeklenebilirlik kavramları bu süreçte anahtarımız olacak. Her milenyumun ihtiyacı farklı: 19. yüzyılda karlılığa odaklanan yatırımcılar, 20 .yüzyılda karlılık oranlarının yanında riskin ölçülmesini de hesaba kattılar. 21. yüzyıldan beklenen ise, riskin ve karlılığın yanında etkinin de ölçülmesi olacak. Çözüm (kar-risk-etki) denkleminde.

Etki yatırımı kar getirir mi?

Yatırımların beraberinde getirmesi muhtemel zararın devlet tarafından vergilendirmesi yerine, yatırımcının daha fizibilite aşamasındayken karlılığın yanısıra sosyal veya çevresel katma değeri stratejisine dahil ederek yatırıma girişmesi uzun vadede kar getirecek. Uzun vade riski de düşürecek.

Etki nasıl ölçülecek?

Ülke ölçeğinde etki yatırımı konusunda bir ekosistem oluşmaya başladıktan sonra, etki ölçümünü standart hale getirmek gerekecek. Etki yatırımı paydaşlarını bir araya getirerek çıktıların tutarlı, şeffaf ve karşılaştırılabilir bir şekilde ölçülmesiyle etkinin katkısı daha da artacak.

Ne zaman etki yatırımı?

Hemen, şimdi. “Etki” kavramını yatırımların odağına yerleştirmek, daha adil paylaşılan bir refah sistemine ve daha sürdürülebilir bir dünya düzenine atılan ilk adım olacak. Şimdi harekete geçmek gerek.

Ne yapmak gerekiyor?

“Etki yatırımı” kavramının anlaşılması ve ekosistemdeki potansiyel etki yatırımcılarının tespiti ilk adım. Paydaşların belirlenmesi ve bir araya getirilmesi ikinci adım. Kapasite geliştirme ve hukuki düzenleme üçüncü adım. Sektörü oluşturmada ve canlandırmada devletin liderliği ve teşvikler dördüncü adım.

AYRICA BKZ: SORULARLA ETKİ YATIRIMI